Αναστοχασμοί για μια ηθική της συμπερίληψης στην ψυχοθεραπεία

Αναστοχασμοί για μια ηθική της συμπερίληψης στην ψυχοθεραπεία

To κείμενο για την ολοκλήρωση του βιβλίου βρίσκεται στο τελικό στάδιο. Το απόσπασμα που ακολουθεί αφορά την σημασία να φέρουμε ένα διάλογο στο προσκήνιο για την σημασία της ηθικής της συμπερίληψης, της αναγνώρισης δηλαδή της ετερότητας . Η πρό(σ)κληση είναι να συνκατασκευάσουμε ένα τοπίο υποδοχής της εμπειρίας των πληθυσμών που παραμένουν αόρατοι και αποκλεισμένοι από τον κυρίαρχο κοινωνικό λόγο!

Ηθική και ψυχοθεραπεία

Η σημασία της ηθικής στο πεδίο της ψυχοθεραπείας με είχε απασχολήσει για πρώτη φορά στην Γραμματική των αποθεμάτων και ειδικότερα το πώς συνδέονται οι καταξιωτικές πρακτικές, όπως η εστίαση στο απόθεμα, το dreaming και το πράττειν με τα πολλαπλά ηθικά ζητήματα, που αναδύονται στην μετα- νεωτερικότητα. Αυτή η σύνδεση, παρότι δεν τίθεντο στο κέντρο του προβληματισμού στην Γραμματική των αποθεμάτων, ερχόταν σαν φυσική συνέπεια καθώς ο P. Lang και η E. McAdam μας είχαν προσκαλέσει να σκεφτούμε σχετικά με αυτή την έννοια στο βιβλίο που ετοίμαζαν για την αιμομιξία. Ωστόσο κυρίως, στο βαθμό που οι προβληματισμοί συνδέονται με την μετανεωτερικότητα, μας απασχολούν καθώς τα φαινόμενα που χαρακτηρίζουν την μετανεωτερική ψυχοθεραπεία [1]όπως είναι η αβεβαιότητα, η ετερότητα, ο αυτοπροσδιορισμός, η ρευστότητα, η γλώσσα, η συνκατασκευή, το φύλο, το σώμα και η σεξουαλικότητα είναι με τον ένα ή τον άλλο τρόπο[2] συνδεδεμένα με την ηθική, την αισθητική και την σχεσιακή υπευθυνότητα που αποτελούν κεντρικές έννοιες για την σημασία κάθε καταξιωτικής πρακτικής.Τέλος αυτή η σύνδεση, στο Συστημικό Συνθετικό Μοντέλο Καταξιωτικής Διερεύνησης έρχεται αναπόφευκτα να μας απασχολήσει από τη στιγμή που σύμφωνα την προσέγγιση και το πνεύμα αυτού του βιβλίου προσκαλούμε τον εαυτό μας και τους ανθρώπους που εργάζονται μαζί μας, σε εκπαιδευτικό ή εποπτικό επίπεδο, να τοποθετηθούμε στα ακόλουθα ερωτήματα:

Πως συντονίζεται μια γλωσσική διάλεκτος της θεραπείας με τη γλώσσα των ανθρώπων που ζητούν βοήθεια;

· Αποτελεί η ερμηνεία, η ονομασία ενός βιώματος μια μορφή κυριαρχίας ;

Πως αντιλαμβανόμαστε τη φράση του Ντεριντά για την τρομοκρατία της γλώσσας;·

Πως διαχειριζόμαστε το θέμα της κυρίαρχης αφήγησης και της βιωμένης εμπειρίας;·

Πόσο συνδεδεμένοι είμαστε με την ιδέα ότι οι αναπαραστάσεις μας αποτελούν ατελείς χαρτογραφήσεις του τοπίου;·

Τι σημαίνει η προσπάθεια να αποδώσουμε μορφή στο άμορφο και απροσδιόριστο;·

Ποιος είναι ο βαθμός συμφωνίας μιας ηθικής της διεργασίας με μια ηθική του περιεχομένου, στη συστημική ψυχοθεραπεία;·

Οι εσωτερικές φωνές περιορίζουν ή διευκολύνουν a priori τη σχέση με το ανοίκειο ;·

Πως κατανοούμε, με ποια αισθητική συνδεόμαστε με τις φωνές του αποκλεισμού ;·

Πως η σχεσιακή υπευθυνότητα μας μετακινεί σε σχέση με την ηθική;· Πως νοηματοδοτούμε την ορατότητα, την αορατότητα και τη συμπερίληψη;

· Ποιες είναι οι συναισθηματικές διεργασίες όταν η κουλτούρα του ανοίκειου είναι σε σύγκρουση με τις κατασκευές μας ;·

Πως επιδρά η ιδέα ότι οι φωνές αποκτούν νόημα ανάλογα με τη λειτουργία που επιτελούν μέσα σε συγκεκριμένα πλαίσια σχέσεων και δράσεων;·

Ποιες είναι οι συναισθηματικές διεργασίες σχετικά με τη βία και την κακοποίηση;·

Ποια είναι τα χαρακτηριστικά ενός διαλογικού τοπίου ασφάλειας για την υποδοχή του ανοίκειου

· Ποιες είναι οι συναισθηματικές διεργασίες σχετικά με τη βία και την κακοποίηση;

· Πως διαχειριζόμαστε το προνόμιο του να είμαστε θεραπευτές/τριες; Αξιοποιούμε το προνόμιο προς όφελος των αναγκών των ανθρώπων με τους οποίους εργαζόμαστε;

Τα αποθέματα είναι αποσυνδεδεμένα από τις αξίες;· το φαντασιακό κατασκευάζεται και συνκατασκευάζεται μέσα σε ένα πεδίο συμφωνίας ή συγκρούσεων;·

Το πράττειν προκύπτει μέσα από μια συμφωνία ανάμεσα στην πρόθεση, το νόημα, τα μέσα και το σκοπό ή βασίζεται μονάχα σε μια σύνδεση με την αποτελεσματικότητα;·

Πως ο έλεγχος και η κυριαρχία συνδέονται με την καταξίωση της ταυτότητας, την υποτίμηση;

· Πως η συμπερίληψη μπορεί να αποτελέσει ένα κεντρικό άξονα που θα εμπλουτίζει την διαλογικότητα και την πολυφωνία;

Κρίνω ότι αυτά τα ερωτήματα είναι σκόπιμο να παραμένουν διαρκώς στο προσκήνιο και να μας οδηγούν σε ένα αναστοχασμό σχετικά με ζητήματα που συνδέονται με αρνητικές ποιότητες όπως λ.χ. η συγχώνευση, η ετικετοποίηση, ο στιγματισμός, η αορατότητα η κυριαρχία, η βία, ο αποκλεισμός, και οι αναπόφευκτες συγκρούσεις που αναδύονται και άλλοτε οδηγούν σε μετασχηματισμούς ενώ άλλοτε συχνά καταστέλλονται και περιθωριοποιούνται.Αυτά τα ερωτήματα και οι εμπειρίες με τις οποίες συνδέονται μπορεί κανείς να εντοπίσει ότι αφορούν στην δουλειά με πολλά διαφορετικά συστήματα, όπως η οικογένεια, διάφορες ομάδες ή κοινότητες, εκπαιδευτικούς οργανισμούς, αλλά και επιχειρήσεις, ή μεγάλους οργανισμούς.Ωστόσο παρά την παραδοχή αλλά και την αναγνώριση της σημασίας και των επιδράσεων που ασκούν αυτές οι αρνητικές ποιότητες και εμπειρίες, συχνά οι συστημικοί ψυχοθεραπευτές όταν εργαζόμαστε σε μικρο συστήματα, όπως π.χ. η οικογένεια ή η ομάδα, δεν είναι βέβαιο πως θέτουμε στον προβληματισμό μας και στην μεταφορά στο κλινικό πεδίο αυτά τα ερωτήματα.Στον τρόπο και στην μεθοδολογία που προτείνει αυτό το βιβλίο είναι σημαντικό να προσκαλέσουμε τους εαυτούς μας και τους ανθρώπους με τους οποίους εργαζόμαστε, να κατανοήσουν και να διερευνήσουν τα προβλήματα που πυροδοτούνται, δημιουργούνται ή διογκώνονται μέσα από την επίδραση των αρνητικών ποιοτήτων.

Related Posts

Αφήστε μια απάντηση

Η ηλ. διεύθυνση σας δεν δημοσιεύεται. Τα υποχρεωτικά πεδία σημειώνονται με *