ένας χρήσιμος οδηγός για τις οικογένειες “μένουμε σπίτι, μένουμε συνδεδεμένοι” και ορισμένες κριτικές σκέψεις.



ορισμένες κριτικές σκέψεις, μέσα από τη συστημική οπτική με αφορμή ένα σημαντικό οδηγό- φυλλάδιο που εκδόθηκε από το Πανεπιστήμιο Αθηνών και το Τμήμα Σχολικής Ψυχολογίας

Ο οδηγός αφορά στην φροντίδα των ενδο-οικογενειακών σχέσεων, όσο διάστημα κρατά η καραντίνα και πραγματικά περιέχει πολύ σημαντικές οδηγίες, πληροφορίες και δίνει βασικές κατευθύνσεις για την φροντίδα των ενδο-οικογενειακών σχέσεων. Όλοι και όλες γνωρίζουμε πως  περίοδος που διατρέχουμε τον κίνδυνο να μεταφέρουμε το εσωτερικό μας άγχος, τους φόβους μας, την αγωνία ή το θυμό μας στα οικεία μας πρόσωπα. Από τα στοιχεία που έχουμε από την Κίνα ή την Κύπρο, έχουμε μια πρώτη εκτίμηση των κινδύνων που υπάρχουν από την αναγκαστική συμβίωση για μεγάλο χρονικό διάστημα των ανθρώπων, εξαιτίας του ιού. Στην Κίνα αυξήθηκαν τα διαζύγια (δες https://www.tanea.gr/2020/03/21/world/koronaios-vroxi-aitiseon-diazygiou-stin-kina-meta-tin-karantina/ ) ενώ στην Κύπρο είχαμε μεγάλη αύξηση της ενδο-οικογενειακής βίας, τόσο προς τις γυναίκες όσο και προς τα παιδιά (δες https://www.tanea.gr/2020/03/19/greece/kypros-dramatiki-ayksisi-peristatikon-kakopoiisis-gynaikon-paidion-logo-koronaiou/ ). Αυτά τα στοιχεία δεν μας ξενίζουν, καθώς δυο σημαντικές διεργασίες που συνδέονται με την ασφάλεια, τη σχεση, την επικοινωνία αλλά και την αίσθηση της ατομικής αλλά και της της συλλογικής ταυτότητας είναι ο χώρος και ο χρόνος.

Αυτές οι δύο διαστάσεις βιώνονται τόσο συμβολικά όσο και υλικά. Βιώνονται επίσης  τόσο ενδοψυχικά όσο και διαπροσωπικά και θεωρούμε πως υπάρχει μια συνεχή διαλογική αλληλεπίδραση ανάμεσα στα δυο πεδία.

 Σε αυτή τη δύσκολη συνθήκη αναγνωρίζουμε ότι πολλοί άνθρωποι δεν έχουν την δυνατότητα να έχουν προσωπικό χώρο ή χρόνο  καθώς έχουν χάσει δραστηριότητες, κοινωνικές σχέσεις προσωπικά ενδιαφέροντα. Πολλοί ακόμα βιώνουν μεγάλους επαγγελματικούς κινδύνους ή φοβούνται για δικούς τους ανθρώπους που ανήκουν σε ευπαθείς ομάδες όπως για παράδειγμα ανοσοκατασταλμένους ανθρώπους που βρίσκονται σε ιδιαίτερο και αυξημένο κίνδυνο, άτομα με ειδικές ανάγκες, τυφλοί, καρκινοπαθείς, άτομα με χρόνια αναπνευστικά προβλήματα (ΧΑΠ), άτομα με Αλτσχάιμερ, άνοια, βαριά ψυχιατρικά προβλήματα, μέλη με αυτισμό κ.α. Αντιλαμβανόμαστε όλοι και όλες ότι σε ορισμένες από αυτές  τις οικογένειες ο φόβος του θανάτου είναι πολύ έντονος και ότι επίσης οι φροντιστές και οι φροντίστριες των  μελών που έχουν προβλήματα σηκώνουν ένα τεράστιο ψυχικό φορτίο!

 Έτσι την ίδια στιγμή που οι πιέσεις που ασκούνται στα μέλη μιας οικογένειας από το εξωτερικό πλαίσιο ταυτόχρονα αυξάνονται οι πιέσεις που βιώνουν οι άνθρωποι μέσα στην οικογενειακή ζωή. Από τη δική μας άποψη όπως την έχουμε επεξεργαστεί στις ΣΥΝΗΧΗΣΕΙΣ, εκτιμούμε ότι η τάση που παρατηρούμε στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης, σύμφωνα με την οποία εκφράζεται η αισιόδοξη άποψη ότι οι γονείς χρειάζεται να πάρουν την ευκαιρία να συνδεθούν με τα παιδιά τους, όσο χρόνο κρατά η καραντίνα, ενδέχεται να μην είναι βοηθητική στο βαθμό που δεν αναγνωρίζει τα πεδία πίεσης που δέχονται τα μέλη της οικογένειας και τα σημεία που πυροδοτούνται από την προσωπική εμπειρία τους.

Εκτιμούμε επίσης ότι είναι πολύ σημαντικό να δώσουμε τη δυνατότητα στους ανθρώπους που ζουν σε ειδικές συνθήκες να αφηγηθούν την εμπειρία τους και τις δυσκολίες τους και αυτό σημαίνει πρώτα από όλα να υπάρχουν αυτοί οι άνθρωποι και οι οικογένειές τους μέσα στο οπτικό μας πεδίο και να μην ¨εξαφανίζονται” από την κυριαρχία του μέσου όρου.

Επίσης μέσα από μια συστημική οπτική εκτιμούμε ότι η φροντίδα των παιδιών, η ενδο-οικογενειακή επικοινωνία, η δημιουργία κοινού χώρου δράσεων και εμπειριών δεν μπορούν να είναι εφικτές πρακτικές στο βαθμό που δεν συνοδεύονται από ατομικές εμπειρίας φροντίδας και από την διασφάλιση της ύπαρξης του προσωπικού χώρου και χρόνου.

Σε αυτό το σημείο αισθανόμαστε την ανάγκη να υπενθυμίσουμε ότι ούτως η άλλως, ανεξάρτητα από τις επιπτώσεις της καραντίνας, στην ελληνική παραδοσιακή οικογένεια είναι που ανεξάρτητα από τον ιό και τις επιπτώσεις της καραντίνας καταγράφονται αυξημένα ποσοστά βίας κατά των γυναικών και των παιδιών, (δες https://www.kathimerini.gr/1053134/article/epikairothta/ellada/ay3hmenh-kata-3445-h-endooikogeneiakh-via-sthn-ellada-thn-perasmenh-tetraetia ), που καταγράφεται σαν φαινόμενο η ομοφοβία (δες https://www.colouryouth.gr/wp-content/uploads/2016/06/Omofovia-Transfovia-stin-Ellada-Odigos.pdf). Έτσι είναι σημαντικό ταυτόχρονα με το να προσκαλέσουμε, τα μέλη μιας οικογένειας να αξιοποιήσουν δημιουργικά το χρόνο που προκύπτει από την καραντίνα, να αναγνωρίσουμε ότι για πολλές οικογένειες, για πολλές γυναίκες, για πολλά παιδιά ο μακροχρόνιος εγκλεισμός στο σπίτι μπορεί να είναι μια πραγματική δοκιμασία, μια πραγματική κόλαση και να προσκαλέσουμε την πολιτεία να κάνει ειδικές καμπάνιες, αντί για την σημερινή σιωπή. Αλλά και εκεί όπου οι οικογενειακές σχέσεις έχουν ένα επίπεδο λειτουργικότητας δεν ωφελούν οι προτροπές για λειτουργική επικοινωνία ή για αξιοποίηση του άπλετου χρόνου, πριν να προσκαλέσουμε τα μέλη των οικογενειών να αναγνωρίσουν τις ατομικές τους ανάγκες, η τις ανάγκες που μπορεί να έχουν για παράδειγμα ως γονείς ή ως ζευγάρι ή τις ανάγκες που έχουν τα παιδιά.

Είναι σημαντικό επίσης να έχουμε υπόψη μας ότι σταθεροί  οικογενειακοί κανόνες που εξασφαλίζουν τη μη βία, τον σεβασμό και την αναγνώριση των ανθρώπων ως μοναδικές και αδιαμφησβήτητες ετερότητες είναι ιδιαίτερα σημαντικοί σε αυτή τη φάση.

Έτσι ταυτόχρονα με το γεγονός ότι χαιρετίζουμε την έκδοση αυτού του οδηγού, που πιστεύουμε ότι μπορεί να βοηθήσει πολλές οικογένειες εκτιμούμε ότι θα ήταν χρήσιμο να περιέχει αναφορές τόσο σε οικογένειες με ευάλωτα ή ευπαθή μέλη και να αναγνωρίσει το γεγονός ότι πολλές οικογένειες βιώνουν συνθήκες κρίσης, βίας και κακοποίησης και ενδο-οικογενειακής βίας.

ΜΠΟΡΕΙΤΕ ΝΑ ΚΑΤΕΒΑΣΕΤΕ ΤΟΝ ΟΔΗΓΟ ΑΠΟ:

http://www.centerschoolpsych.psych.uoa.gr/images/pdf/menoumespitisyndedemenoi–psichologiki-stirixi-gia-oikogeneies.pdf

menoumespitisyndedemenoi-psichologiki-stirixi-gia-oikogeneies1252519904

Αφήστε μια απάντηση

Η ηλ. διεύθυνση σας δεν δημοσιεύεται. Τα υποχρεωτικά πεδία σημειώνονται με *